ماما: پرتوان و پویا، همراه و همگام برای سلامت زنان
5 ماه می مصادف با 16 اردیبهشت روز جهانی ماما گرامی باد.
5 ماه می مصادف با 16 اردیبهشت روز جهانی ماما گرامی باد. بدون شک یکی از مهمترین شاخص های توسعه کشورها، سلامت مادران باردار است و ماماها به عنوان خط اول مراقبت از این گروه آسیب پذیر در حوزه درمان و بهداشت ارائه خدمت می نمایند. ماماهای عزیز کشورمان با دانش، تعهد و عشق به حرفه نشان داده اند در شرایط حاد و بحرانی نیز همواره در عرصه بوده و با مسئولیت پذیری و از خودگذشتگی در کنار سایر اعضای تیم سلامت اعم از پزشک و پرستار از هیچ تلاشی برای ارتقای سلامت زنان ، مادران و نوزادان دریغ نکردند.
بیماری کووید 19 علیرغم همه استرس ها، فشارها و مشکلات متعدد و مرگ هایی که ایجاد کرد، توانست توانمندی و تعهد حرفه ای همه اعضای تیم سلامت کشور را به نمایش بکشد و حتی جایگاه هویت حرفه ای را تعمیق بخشد. بر اساس آمارهای منتشر شده در دوره 75 روزه بحران کرونا حدود 12 هزار و 200 ماما در پایگاه ها و مراکز جامع سلامت در کشیک های 16 ساعته حتی در ایام تعطیل در سراسر کشور در انجام 25 میلیون غربالگری به عنوان مامای مراقب سلامت به صورت حضوری و تلفنی طبق پروتکل وزارت بهداشت همکاری مستمر و بی وقفه داشته اند. بزرگترین نقش ماما در این دوره تریاژ مادران باردار علامت دار یا مشکوک به کرونا بود تا آنان را از سایر مادران جدا کنند. در کنار این گروه بالغ بر 17 هزار مامای بخش درمان نیز در ارائه خدمت به مادران مبتلا به کووید 19 در تلاش بوده اند. تا کنون حدود 500 مادر باردار مبتلا به کووید 19 در بیمارستان ها بستری شده و 200 مادر باردار نیز به شکل سرپایی به بخش های درمانی مراجعه نمودند. 240 ماما نیز در حین انجام وظیفه به ویروس کرونا مبتلا شدند که متاسفانه 3 نفر جان باختند. حدود 3000 دفتر کار مامایی و 200 مرکز مشاوره و خدمات مامایی در تمام این 75 روز به صورت تلفنی، آنلاین یا حضوری پاسخگوی مادران باردار و زنان بودند تا توانستند بخش عمده ای از استرس ها و نگرانی را از خانواده بکاهند. مایه مباهات است که 23 ماما از 5 بیمارستان دانشگاه علوم پزشکی البرز به صورت داوطلبانه در مراقبت از بیماران غیر باردار مبتلا به کرونا در بخش های بستری بیماران مشغول به خدمت شدند.
حال که از سوی سازمان جهانی بهداشت سال 2020 سال ماما و پرستار نامیده شده است و از همه سیاستگذاران، مدیران و نهادهای مختلف خواسته شده است حامی این دو گروه باشند، امید می رود صدای ماما را بشنویم و سرمایه گذاری برای توسعه حرفه مامایی، بهبود شرایط محیط کار و ارتقای کیفیت آموزش مامایی را در اولویت قرار دهیم. اجرای نظام ارجاع در طرح پزشک خانواده، ایجاد مراکز تولد ((Birth Center و تعیین وضعیت قرارداد بیمه خدمات مامایی از جمله مطالبات برحق جامعه فهیم و فرهیخته مامایی است که می بایست مورد توجه قرار گیرد. به امید روزهای روشنی که جامعه پرتوان مامایی به جایگاه واقعی خود برای خدمت هر چه بیشتر و موثرتر در جهت ارتقای سلامت زنان جامعه به بالندگی برسد.
دکتر راضیه لطفی
دانشیار سلامت باروری دانشگاه علوم پزشکی البرز
رییس دانشکده پرستاری